د افغانستان د علومو اکاډمۍ د ژبو او ادبیاتو مرکز علمي غړي د [پښتو لهجوي قاموس] د موادو راټولولو لپاره بادغیس، غور، سرپل، سمنګان، دایکنډي، بامیان، نورستان او بدخشان ولایتونو ته سفر کړی او د همدې سیمو د قبیلو لهجه ثبت او راټولوي. د لهجو دغه مواد په نږدې راتلونکي کې د یوه قاموس په بڼه چاپیږي.
البته تر دې وړاندې د هېواد د نورو ولایتونو د اړوندو قبیلو لهجې راټولې او په کتابي بڼه چاپ او خپرې شوې دي.
دغه ټولګه چې په (۸) مقالو مشتمله ده، په (۲۶۵) مخونو کې د افغانستان د علومو اکاډمۍ د اطلاعاتو او عامه اړيکو رياست له خوا په وزيري سایز کې د نوماند څېړندوی حافظ شاه محمد موسی زي په. . .
د افغانستان د علومو اکاډمۍ علمي شورا خپله نوبتي غونډه د ۱۴۰۴ ل کال د کب میاشتې پر ۱۲ مه نېټه ترسره کړه. په دې غونډه کې د علومو اکاډمۍ د بېلابېلو علمي برخو د علمي کادر د غړو علمي –. . .
د افغانستان د علومو اکاډمي د طبیعي – تخنیکي علومو معاونیت د ځمکپوهنې علومو مرکز د هایدرومیتیورولوجي انستیتوت دجغرافیې ډیپارټمنټ علمي غړي ښاغلي څېړنوال عبدالرحمن لطیف د ۱۴۴۶هـ ق کال د. . .